Mimari

Mardin Evleri

Kuzey Mezopotamya’nın konut mimarisini en iyi yansıtan yerlerin başında Diyarbakır, Urfa ve Mardin gelmektedir. Bu yerleşim yerlerinde bazı yerel üslupsal farkların yanında belirgin ortak özelliklere de rastlanılmaktadır.

Mardin Evleri, 1900

Mardin Evleri, 1900

Bu bölgedeki geleneksel evler, coğrafi farklılıklar (iklim, jeolojik yapı, malzeme) dışında, aile yapısı, dini yapı, ekonomik yapı ve kültürel etkileşimle oluşmuştur. Dışa kapalı, içe dönük avlulu plan düzeni, yığma yapım tekniği, taş malzeme, düz dam… ortak mimari özelliklerdir.

Yönünü Mezopotamya’ya dönen Mardin de bunu bize gösterecek olan Midyat’ı ele alacak olursak. Birden fazla millete kültüre dine ev sahipliği yapan buraya  “Diller ve Dinler Şehri”  denir. Bir çok tarihi  geleneksel taş yapıya sahip olan bu şehir de her taşın farklı bir öyküsü vardır. Bu şehirde toprağı siz emzirirsiniz.

Mardin Evleri

Mardin Evleri

Geleneksel evler mevcut mağaraların üstüne yapılmıştır. Bugünkü kent dokusunun genel hatlarının 1930’lu yıllardan sonra oluştuğu bilinmektedir. Evlerin genellikle 20. yy’ın başları ve ortalarında yapıldığı yazıtlardan anlaşılmaktadır. 19.yy’ın sonlarına tarihlenen evler de mevcuttur.

Midyat geleneksel kent dokusu, yoğun ve sıkışık bir görünümdedir. Yerleşme topografyaya uygun olarak düzenlenmiştir . Kent bütünü önceden planlanmamış, ihtiyaç duyuldukça yeni evler ve yapılar eklenmiştir. Evler bitişik nizamlı ve avluludur. Bir bölümü eğimli arazide, bir bölümü ise düz arazide yapılmıştır.

Eşsiz Mardin Evleri

Eşsiz Mardin Evleri

Evler genellikle bir avlu etrafında yapı kanatlarının sıralanmasıyla oluşmuştur. En çok iki katlı (zemin+1) evler yapılmıştır. Az sayıda evde birinci ve ikinci kat arasında yer alan, alçak tavanlı ara katlar vardır. Bazı evlerde ise eyvanın veya aralığın üst kısmında asma kat bulunur.

Mardin evleri, çok amaçlı mekanlar (açık mekanlar – avlu, teras, dam-, yarı açık mekanlar -eyvan, revak, balkon- ve kapalı mekanlar -oda, aralık-) ve özelleşmiş mekanlardan (servis mekanları –ahır, kiler ile ıslak hacimler –mutfak, banyo, tuvalet-) oluşmuş bir bütündür.

1 Yorum

Yorum bırak